تمرین مغز با بازخورد
نوروفیدبک در مشهد
در نوروفیدبک، فعالیت مغز لحظه‌به‌لحظه ثبت و به‌صورت تصویر و صدا به خودتان نشان داده می‌شود؛ مغز با تکرار یاد می‌گیرد الگوی بهتری را حفظ کند. روشی بدون دارو و بدون درد که در کلینیک دکتر داود صمدی بر پایهٔ ارزیابی و نقشهٔ مغزی هر فرد برنامه‌ریزی می‌شود.
در یک نگاه
- مدت هر جلسه
- ۴۵ دقیقه
- تعداد جلسات
- معمولاً ۲۰ تا ۴۰ جلسهپس از ارزیابی مشخص می‌شود
- تعداد جلسه در هفته
- ۲ تا ۳ جلسه
- درد یا جریان برق
- ندارد؛ حسگرها فقط می‌خوانند
- سن
- کودکان از حدود ۶ سالگی و بزرگسالان
نوروفیدبک چیست؟
نوروفیدبک (Neurofeedback) نوعی بیوفیدبک است؛ یعنی روشی که فعالیت‌هایی از بدن را که معمولاً حسشان نمی‌کنیم، دیدنی می‌کند تا بتوانیم تغییرشان دهیم. در نوروفیدبک این فعالیت، امواج مغز است: چند حسگر روی پوست سر، فعالیت الکتریکی مغز را ثبت می‌کنند و نرم‌افزار آن را لحظه‌به‌لحظه با الگوی هدف مقایسه می‌کند.
هر وقت فعالیت مغز به الگوی هدف نزدیک شود، بازخورد مثبت می‌گیرید؛ مثلاً فیلمی که تماشا می‌کنید روشن‌تر و صدایش واضح‌تر می‌شود یا بازی جلو می‌رود. مغز با همین بازخوردهای پیاپی، کم‌کم یاد می‌گیرد آن الگو را خودش حفظ کند؛ شبیه دوچرخه‌سواری که با تمرین، بی‌آنکه به آن فکر کنیم انجام می‌شود.
به همین دلیل نوروفیدبک روشی آموزشی و تدریجی است و نتیجه‌اش در طول جلسات شکل می‌گیرد، نه در یک جلسه.
نوروفیدبک برای چه مشکلاتی به کار می‌رود؟
- کم‌توجهی، بیش‌فعالی و مشکلات تمرکز (ADHD) در کودکان و بزرگسالان؛ بیشترین پژوهش‌های نوروفیدبک دربارهٔ همین مشکل است.
- اضطراب و تنش؛
- مشکلات خواب؛
- اختلالات یادگیری و افت تحصیلی، در کنار آموزش‌های ویژه؛
- سردردهای میگرنی؛
- بهبود تمرکز و عملکرد ذهنی در دانش‌آموزان، دانشجویان، ورزشکاران و هنرمندان.
انتظار واقع‌بینانه: پاسخ افراد به نوروفیدبک یکسان نیست. پژوهش‌ها، به‌ویژه دربارهٔ ADHD، نتایج متفاوتی داشته‌اند: بسیاری از خانواده‌ها بهبود گزارش می‌کنند، اما در مطالعاتی که ارزیاب از نوع درمان خبر نداشته، اثر کمتری دیده شده است. به همین دلیل نوروفیدبک جایگزین درمان‌های اصلی مثل دارودرمانی یا روان‌درمانی نیست و بهتر است پس از ارزیابی و در کنار آن‌ها به کار برود.
جلسات نوروفیدبک چگونه پیش می‌رود؟
- مشاوره و شرح حال مشکل اصلی، سابقهٔ پزشکی، داروها و هدف‌های درمان را با دکتر صمدی بررسی می‌کنید.
- نقشه‌برداری مغزی با QEEG الگوی فعالیت مغز ثبت و تحلیل می‌شود تا برنامهٔ تمرین برای خود شما طراحی شود.
- طراحی برنامه ناحیه‌های هدف، نوع تمرین و تعداد جلسات تعیین می‌شود.
- جلسات تمرین حسگرها با کمی ژل روی سر قرار می‌گیرند و در حالی که فیلم تماشا می‌کنید یا بازی می‌کنید، مغز تمرین می‌کند.
- پیگیری پیشرفت هر چند جلسه، تغییرات با شما (یا پدر و مادر) بررسی و در صورت نیاز برنامه تنظیم می‌شود.
اگر ارزیابی شده‌اید و برنامهٔ جلسات دارید، جلسهٔ بعدی را مستقیم رزرو کنید:
پیش از هر جلسه
- موها تمیز و خشک باشد؛ بدون روغن، ژل و اسپری.
- شب قبل خوب بخوابید و پیش از جلسه غذای سبکی بخورید.
- پیش از جلسه قهوهٔ زیاد و نوشیدنی انرژی‌زا نخورید.
- جلسات را منظم بیایید؛ فاصلهٔ طولانی بین جلسات، روند یادگیری مغز را کند می‌کند.
- داروها را بدون نظر پزشک معالج تغییر ندهید و هر تغییر دارویی را به ما بگویید.
ایمنی و عوارض احتمالی
نوروفیدبک غیرتهاجمی است: حسگرها فقط فعالیت مغز را ثبت می‌کنند و هیچ جریان برقی به مغز فرستاده نمی‌شود. گاهی پس از جلسه خستگی، سردرد خفیف، بی‌قراری یا تغییر در خواب پیش می‌آید که معمولاً گذراست. اگر چنین چیزی را تجربه کردید، به درمانگر بگویید تا برنامهٔ جلسات تنظیم شود.
پرسش‌های رایج دربارهٔ نوروفیدبک
نوروفیدبک درد دارد یا به مغز برق وارد می‌کند؟
نه. حسگرهای نوروفیدبک فقط فعالیت مغز را می‌خوانند و چیزی به مغز نمی‌فرستند. تنها چیزی که حس می‌کنید، تماس حسگر و کمی ژل روی پوست سر است.
چند جلسه نوروفیدبک لازم است؟
به نوع مشکل، سن و پاسخ هر فرد بستگی دارد. در بیشتر برنامه‌ها ۲۰ تا ۴۰ جلسه در نظر گرفته می‌شود و روند پاسخ در طول درمان بررسی می‌شود. تعداد دقیق پس از ارزیابی مشخص می‌شود.
اثر نوروفیدبک ماندگار است؟
نوروفیدبک یک روش یادگیری است و آنچه مغز یاد می‌گیرد می‌تواند پس از پایان جلسات هم باقی بماند؛ در برخی پژوهش‌ها، بهبود در پیگیری‌های چندماهه هم دیده شده است. با این حال پاسخ افراد متفاوت است و گاهی چند جلسهٔ یادآوری لازم می‌شود.
آیا نوروفیدبک جای دارو را می‌گیرد؟
تصمیم دربارهٔ دارو با پزشک معالج است و هیچ دارویی را خودسرانه قطع یا کم نکنید. نوروفیدبک معمولاً در کنار درمان‌های دیگر به کار می‌رود و انجامش همراه با دارو مشکلی ندارد.
نوروفیدبک از چند سالگی انجام می‌شود؟
معمولاً از حدود ۶ سالگی؛ یعنی وقتی کودک بتواند حدود نیم ساعت با فیلم یا بازی همکاری کند. برای بزرگسالان محدودیت سنی ندارد.
بدون QEEG هم می‌شود نوروفیدبک انجام داد؟
ممکن است، اما برنامه‌ریزی بر پایهٔ نقشهٔ مغزی کمک می‌کند تمرین‌ها با الگوی مغز خود شما هماهنگ باشد. در جلسهٔ مشاوره دربارهٔ لازم بودن آن تصمیم می‌گیریم.
هزینهٔ نوروفیدبک چقدر است؟
هزینه به تعداد جلسات و برنامهٔ درمان بستگی دارد. برای اطلاع از هزینهٔ هر جلسه با کلینیک تماس بگیرید.
بیشتر بخوانید
بیش‌فعالی (ADHD) و اختلالات یادگیری
ارزیابی و درمان کم‌توجهی، بیش‌فعالی و مشکلات یادگیری در کودکان و بزرگسالان.
استرس و اضطراب
انواع اضطراب و حملهٔ پانیک، زمان کمک گرفتن، درمان و راه‌های کاهش استرس روزمره.
بی‌خوابی و مشکلات خواب
علت بی‌خوابی شبانه، نشانه‌هایی که بررسی لازم دارند و درمان شناختی–رفتاری بی‌خوابی.
نقشه‌برداری مغزی (QEEG)
ثبت بی‌درد امواج مغز و مقایسه با داده‌های هنجار؛ پایهٔ برنامه‌ریزی دقیق درمان.
از کجا شروع کنیم؟
قدم اول یک مشاوره است؛ حضوری در کلینیک یا آنلاین. پس از آن می‌دانید نوروفیدبک برای شما مناسب است یا نه.
یا اگر ترجیح می‌دهید صحبت کنید: ۰۹۱۵۶۵۹۷۱۹۵ تلگرام روبیکا